Oznaczenia łożysk
Oznaczenia łożysk – Kompletny przewodnik i Tabela Kodów
Ciąg cyfr i liter na pierścieniu łożyska to nie przypadkowy numer seryjny. To precyzyjny kod DNA, który mówi wszystko o budowie, wymiarach i przeznaczeniu danego elementu. Znajomość tego "języka" pozwala uniknąć kosztownych pomyłek przy zamawianiu części.
Większość producentów (SKF, FAG, NSK, Koyo) stosuje znormalizowany system oznaczeń zgodny z normą ISO / DIN. Poniżej znajdziesz tabele, które pozwolą Ci błyskawicznie zdekodować każdy symbol.
Budowa oznaczenia łożyska (Schemat)
Typowy kod łożyska (np. 6204-2RS C3) składa się z trzech sekcji:
-
PREFIKS (rzadziej występuje) – Np. materiał nierdzewny.
-
OZNACZENIE PODSTAWOWE (Cyfry) – Określa typ łożyska i jego wymiary.
-
SUFIKS (Litery na końcu) – Określa uszczelnienie, luz, koszyk i inne cechy specjalne.
1. Typ łożyska (Pierwsza cyfra/litera)
Pierwszy znak w kodzie podstawowym mówi nam, z jaką konstrukcją mamy do czynienia.
| Symbol (Początek kodu) | Typ Łożyska | Przykładowy kod |
| 6 | Łożysko kulkowe zwykłe (Najpopularniejsze) | 608, 6204, 6309 |
| 7 | Łożysko kulkowe skośne | 7205, 7309 |
| 3 | Łożysko stożkowe (metryczne ISO) | 30206, 32008 |
| 4 | Łożysko kulkowe dwurzędowe | 4205 |
| 5 | Łożysko kulkowe wzdłużne (oporowe) | 51105 |
| 1 / 2 | Łożysko kulkowe wahliwe | 1206, 2208 |
| 2 (szerokie) | Łożysko baryłkowe (gdy 5 cyfr) | 22210, 23024 |
| N | Łożysko walcowe | NU205, NJ308 |
| Q | Łożysko kulkowe o styku czteropunktowym | QJ208 |
| K | Złożenia igiełkowe | K 25x30x10 |
2. Średnica wału (Ostatnie dwie cyfry)
To najważniejsza część dla doboru rozmiaru. Dwie ostatnie cyfry kodu podstawowego (np. 6204) informują o średnicy otworu wewnętrznego (d).
Zasada jest prosta, ale ma swoje wyjątki:
A. Kody 00 do 03 (Wyjątki – trzeba zapamiętać!)
| Końcówka kodu | Średnica wału (d) |
| ...00 | 10 mm |
| ...01 | 12 mm |
| ...02 | 15 mm |
| ...03 | 17 mm |
B. Kody od 04 w górę (Zasada mnożenia x5)
Dla wszystkich kodów od 04 do 99, liczbę mnożymy przez 5.
-
Końcówka 04 → 4 x 5 = 20 mm
-
Końcówka 05 → 5 x 5 = 25 mm
-
Końcówka 08 → 8 x 5 = 40 mm
-
Końcówka 12 → 12 x 5 = 60 mm
C. Łożyska miniaturowe (poniżej 10 mm)
W małych łożyskach (np. do rolek, drukarek 3D) ostatnia cyfra oznacza bezpośrednio średnicę w mm.
-
608 → Średnica 8 mm
-
626 → Średnica 6 mm
3. Tabela Sufiksów (Uszczelnienia i Luz)
To litery znajdujące się po numerze. Określają one "wyposażenie" łożyska. Uwaga: Producenci mogą nieznacznie różnić się oznaczeniami (np. 2RS vs DDU), ale poniższa tabela prezentuje standard ISO.
Uszczelnienia (Ochrona przed brudem):
| Symbol | Opis konstrukcji | Zastosowanie |
| Z | Blaszka ochronna z jednej strony | Wstępna ochrona, małe opory |
| ZZ / 2Z | Blaszki ochronne z obu stron | Standard w elektronarzędziach, nie trze, nie grzeje się |
| RS | Uszczelka gumowa (stykowo) z jednej strony | Lepsza szczelność, większe tarcie |
| 2RS / 2RSH / DDU | Uszczelki gumowe z obu stron | Najwyższa szczelność (woda/pył). Standard w motoryzacji i rolnictwie |
| Otwwarte (brak) | Brak uszczelnień | Praca w oleju (skrzynie biegów) |
Luz wewnętrzny (Odstęp między kulką a bieżnią):
| Symbol | Znaczenie | Kiedy stosować? |
| CN (brak ozn.) | Luz Normalny | Standardowe warunki (temp. pokojowa, normalne pasowanie) |
| C3 | Luz większy od normalnego | Silniki elektryczne, wysokie obroty, gorąca praca (>100°C), ciasne pasowanie |
| C4 | Luz znacznie powiększony | Bardzo wysokie temperatury (piece, suszarnie), duże wibracje |
| C2 | Luz mniejszy od normalnego | Precyzyjne wrzeciona (wymaga idealnego montażu) |
Koszyki (Materiał separatora kulek):
| Symbol | Materiał koszyka |
| J | Koszyk stalowy tłoczony (Standard – często nieoznaczany) |
| M | Koszyk mosiężny masywny (Do dużych łożysk i trudnych warunków) |
| P / TN9 | Koszyk poliamidowy (Plastik) – cichy, ale wrażliwy na temp. >120°C |
Praktyczny przykład (Dekodowanie)
Rozszyfrujmy popularne łożysko: 6204-2RS C3
-
6 = Łożysko kulkowe zwykłe jednorzędowe.
-
2 = Seria wymiarowa (średnia szerokość/średnica zewn.).
-
04 = Średnica wewnętrzna 20 mm (bo 4 x 5).
-
2RS = Zamknięte gumą z obu stron (szczelne, bezobsługowe).
-
C3 = Powiększony luz wewnętrzny (odporne na temperaturę).